Een boete van de beurtenbitch
De vieze borden op het aanrecht, de rottende vuilniszakken op het balkon en de wc die al maanden snakt naar een laagje bleekmiddel. Het is een behoorlijke klus: een studentenhuis leefbaar te houden. De meeste huizen hebben zo hun eigen beleid.
Reemt Borcherts
Aan de Albatrosstraat wonen vier dames. Zij delen in ieder geval een passie: ze zijn lid van UVSV. Rechtenstudente en huisoudste Roos en haar huisgenootje Economiestudente Puck ("Dat is niet mijn echte naam, maar mijn huisnaam") laten de geru (gemeenschappelijke ruimte) zien. Een klein vertrek, dat het meest lijkt op een keuken, waar een bank in is geplaatst. Roos: "We wonen hier met z'n vieren, en dat is voor een UVSV-huis een behoorlijk klein aantal. Er zijn ook huizen waar je met z'n achttienen of negentienen woont. Als je met minder mensen woont, leer je elkaar sneller kennen. Ik zou ons dan ook behoorlijk close willen noemen. We zijn zelfs met elkaar op vakantie naar Terschelling geweest!"
Tussen alle sociale bezigheden door moet het huis natuurlijk ook worden schoongemaakt. Roos: "Dat doen we samen. We hebben een lijst, waarop drie van de vier meiden iedere week een taak hebben. De HJ (huisjongste) heeft een extra taak, zij zorgt voor de vuilnis. De vierde, die dus 'vrij' heeft, noemen we de beurtenbitch. Haar taak is om in de gaten te houden of de huistaak inderdaad wordt gedaan en zo niet, om ervoor te zorgen dat het boetesysteem in werking treedt. Maar heel serieus is deze taak niet hoor." Wie op de afgesproken dag haar taak niet heeft gedaan, moet voor elke volgende dag een euro betalen. Dit bedrag gaat naar het dvd-doosje. Het dvd-doosje is niet een andere huishoudelijke rol, maar een klein beplakt kistje, waar de boetes in verdwijnen. "Eens in de zoveel tijd kopen we van de boetepot dvd's. Maar iedereen doet eigenlijk gewoon zijn taak, de regels blijken te werken. Er zijn dus nog niet zoveel dvd's bijgekomen."
Streamer: 'De huisjongste zorgt voor het vuilnis'
Een schoonmaakboete komt in het huis van Rechtenstudent Asyer Manusama (21) niet voor. Of beter gezegd: in het huis van de hospita van Asyer. Samen met de hospita, haar zoontje van zestien en een andere student woont hij sinds een jaar aan de Amsterdamsestraatweg. "Schoonmaken hoef ik niet. Ja, alleen op mijn eigen kamer, maar dat is compleet mijn eigen zaak. Je hoort vaak negatieve berichten over hospita's, maar de mijne is heel relaxed hoor." Asyer deelt zowel de woonkamer annex keuken, het terras en de badkamer met zijn huisbaas. "Het leidt eigenlijk nooit tot probleem. Zij is heel liberaal en laat me dus vrij in wat ik doe."
Het huis van Asyer en zijn hospita is een duidelijke mengelmoes van een studenten- en een 'volwassenen'-cultuur. Een verkeersbord siert het terras, in de keuken staan vele lege flessen wijn en van het aanrecht zou menig muis vrolijk worden. Dit staat in een schril contract tot de designlamp en de moderne kunst aan de muur. Is het niet lastig om het voor elkaar aangenaam te houden, de leefpatronen van feestende student en werkende hospita liggen immers ver uit elkaar? "Dat valt wel mee. Alleen moet na half elf de muziek wat zachter en kan ik mijn jaarclub niet uitnodigen als haar zoontje een toetsweek heeft, maar ach...ik ben hier best tevreden hoor."
Streamer: 'Mijn hospita is heel relaxed'
Ook Arnaud van Elk, masterstudent Planologie, heeft geen last van een strenge huisbaas. Hij woont met negen andere studenten in een SSH-woning in een van de Tuindorpflats. "Er bestaat eigenlijk maar een regel: 'maak er geen ontzettende puinhoop van'."
Hoe de boel schoongehouden moet worden, kunnen de bewoners nalezen in de gang. Van het boenen van de gootsteen tot het schoonmaken van de krijtborden, alles is in een keurig dameshandschrift opgesteld. Op de borden in de keuken wordt gewaarschuwd: "Vliegjesplaag, houd vuilniszak en goot schoon aub!"
Arnaud: "Om de tien weken moet je de keuken doen. Iedere verdieping heeft daarnaast zijn eigen toilet en badkamer die je om de vijf weken moet schoonmaken." De sancties die op het niet nakomen van je huisverplichtingen staan zijn niet mals. "De keuken vergeten kost je 15 euro, de wc volgens mij een tientje. Een behoorlijk bedrag inderdaad, maar je moet wel een stok achter de deur hebben, anders werkt het niet." Het bedrag komt op de huisrekening terecht. "Die gebruiken we voor het geval er iets kapot gaat. Zo is onze oven binnenkort wel aan vervanging toe. Het bedrag dat we jaarlijks overhouden, gebruiken we voor een uitje. Zo zijn we afgelopen jaar van de boetepot met het huis naar De Efteling gegaan."
Naast de boeteregeling is sprake van sociale controle. "We zetten bijvoorbeeld een herinnering op de krijtborden in keuken als iemand zijn beurt niet heeft gedaan." Maar de aanmerkingen op de schoonmaakkunsten van een ander kunnen ook mondeling worden medegedeeld. "Vaak zijn het de vrouwen in huis die er over beginnen. Zij vertellen dan gedetailleerd hoe het wel moet, welke plekken er vergeten zijn en welk schoonmaakmiddel erbij gebruikt dient te worden", geeft Arnaud toe. "De mannen in huis zijn vaak de schuldigen. Het is misschien rolbevestigend, maar dat vrouwen nauwkeuriger zijn in het schoonmaken, klopt bij ons wel."
Streamer: 'Vliegjesplaag, houd vuilniszak en goot schoon aub!'
Judith (22) en Nyncke (23) wonen samen met twee andere studentes in een christelijk vrouwenhuis. "Het is fijn om met drie meiden in huis te wonen die dezelfde gedachten hebben over het geloof. Dat je je niet telkens hoeft te verdedigen", zegt studente Sociale Geografie Nyncke. "Maar wij zijn niet zo extreem als sommige andere christelijke huizen, die bijvoorbeeld afspraken hebben over logees laten overnachten." Judith vult aan: "Alles mag, en niets hoeft."
Dit gold eerst ook voor het schoonmaken in hun huis. "Eigenlijk kwam het erop neer dat wij twee niets aan de badkamer deden en onze huisgenootjes wel hun complete schoonmaaktaak uitvoerden. In eerste instantie werd er niets van gezegd, maar na verloop van tijd wekte het toch wel ergernis op. Meestal proberen we elkaar met een grapje aan te sporen. Iets in de trant van 'he joh, denk je niet dat de badkamer schoongemaakt moet worden?'." Om er echt voor te zorgen dat de bewoners de daad bij het woord voegden, werd ook in dit huis een boetesysteem ingevoerd.
Judith: "Voor iedere dag dat er niet wordt schoongemaakt krijg je een euro boete. Wat er met dat geld gebeurt? We hebben er een keer van gegeten en het is nog de bedoeling om er een uitje van te betalen. Ik vind het wel prima om door de boeteregel een soort extra motivatie te hebben. Dat heb ik eigenlijk wel nodig. Maar het schoonmaken is geen hot item bij ons hoor!"
Voor de huis-, tuin- en keukenklusjes hebben de dames hun eigen assistent, 'Flip de Klusjesman'. "Hij komt in opdracht van onze huisbaas. Eigenlijk hebben we hem gekregen bij de huur van het huis. Wel makkelijk, want hij kost óns niets."
Vervelende huishoudklusjes
-De binnenkant van de ijskast schoonmaken
- Terugbrengen van gehuurde dvd's
- Haarballen van de kat opruimen
- Schoonmaken van de vissenkom (grootste probleem: de vis)
- Een klassieker: het immer gehate doucheputje, dat vol zit met haren, legen.
Verschenen op 18-10-2007 in Ublad 7 (39).