Commissie Sorgdrager: nog te veel selectie op kennis
Commissie Sorgdrager: nog te veel selectie op kennis
Hogescholen en universiteiten die zelf studenten selecteren leggen nog altijd te veel nadruk op kennis. Dat is de conclusie van de commissie-Sorgdrager, die het experiment begeleidt.
Dertien opleidingen met een numerus fixus, waaronder de Utrechtse opleidingen geneeskunde en diergeneeskunde, selecteerden een deel van hun eerstejaars het afgelopen jaar zelf. De kandidaten konden zich, naast de gangbare lotingsprocedure, aanmelden voor een toelatingstoets voor de studie van hun keuze. De loterij kreeg door enkele schrijnende gevallen in het verleden felle kritiek.
Studenten met gemiddeld een acht of hoger worden nu zonder meer toegelaten, maar bij de selectie van de overige kandidaten moeten andere dan alleen cognitieve prestaties meewegen. De deelnemende opleidingen leggen volgens de commissie echter nog altijd te veel nadruk op kennis. Het experiment was juist bedoeld om bijvoorbeeld zeer gemotiveerde studenten een grotere kans te geven de studie van hun keuze te volgen.
In een eerdere tussenrapportage, een jaar geleden, klonk dezelfde kritiek. Selectie op kennis ligt politiek gevoelig: zeker aanvullende eisen aan vakkenpakketten zouden de toegankelijkheid van het onderwijs belemmeren: niet iedere middelbare school biedt immers voldoende mogelijkheden om extra vakken te volgen.
De commissie pleit voor meer toetsing van andere kwaliteiten, zoals motivatie of buitenschools opgedane vaardigheden. Uit een rondgang langs verschillende deelnemende opleidingen blijkt dat dat hier en daar wel degelijk gebeurt. Zo moeten aspirant-studenten Journalistiek in Utrecht aantonen dat ze belangstelling hebben voor de actualiteit, en houdt de Erasmus Universiteit (geneeskunde en business administration) en de Universiteit Utrecht (diergeneeskunde) heuse sollicitatieprocedures, waarin vooral de motivatie van de kandidaat getoetst wordt.
De deelnemende opleidingen zijn redelijk tevreden over het verloop van de proef. Toch is opvallend dat vooral veel hbo-opleidingen besloten niet mee te doen. Zij hebben vaak moeite met het vaststellen van objectief toetsbare criteria. Ook moeizame samenwerking met de Informatie Beheer Groep, die over de inschrijving van studenten in het hoger onderwijs gaat, zorgde voor problemen. Bij een opleiding bleek de IBG per ongeluk toch alle plaatsen verloot te hebben.
Het experiment loopt nog een jaar. Daarna beslist de politiek of de huidige wettelijke toelatingsprocedure aangepast moet worden.
HOP, Wieland van Dijk
Verschenen op 11-04-2002 in U-blad 29 (33).